Nguyễn Thị Kim Chi
Giới thiệu về bản thân
Đặt \(A = x^8 - x^7 + x^2 - x + 1\). Ta xét hai trường hợp của \(x\): Trường hợp 1: Nếu \(x < 1\) Ta nhóm các hạng tử của biểu thức \(A\) như sau: \(A=x^{8}+(x^{2}-x^{7})+(1-x)=x^{8}+x^{2}(1-x^{5})+(1-x)\) Vì \(x < 1\) nên: • \(1 - x > 0\) • \(x^5 < 1 \implies 1 - x^5 > 0 \implies x^2(1 - x^5) \geq 0\) • \(x^8 \geq 0\) Vì tất cả các số hạng đều không âm và có số hạng \((1 - x) > 0\), nên \(A > 0\). Trường hợp 2: Nếu \(x \geq 1\) Ta nhóm các hạng tử của biểu thức \(A\) theo cách khác: \(A=(x^{8}-x^{7})+(x^{2}-x)+1=x^{7}(x-1)+x(x-1)+1\) Vì \(x \geq 1\) nên: • \(x - 1 \geq 0\) • \(x^7 \geq 1 > 0 \implies x^7(x - 1) \geq 0\) • \(x \geq 1 > 0 \implies x(x - 1) \geq 0\) Cộng thêm số \(1 > 0\), ta suy ra \(A \geq 1\), tức là \(A > 0\). Kết luận Trong cả hai trường hợp, biểu thức đều lớn hơn \(0\). Do đó, \(x^8 - x^7 + x^2 - x + 1 > 0, \forall x\) (Đpcm).
Nhân cả hai vế của bất đẳng thức cần chứng minh với \(2\), ta được bất đẳng thức tương đương:
\(2\left(\frac{a^{2}}{b^{2}}+\frac{b^{2}}{c^{2}}+\frac{c^{2}}{a^{2}}\right)\ge 2\left(\frac{c}{b}+\frac{b}{a}+\frac{a}{c}\right)\)
Xét vế trái trừ vế phải của bất đẳng thức trên (xét hiệu):
\(H=2\left(\frac{a^{2}}{b^{2}}+\frac{b^{2}}{c^{2}}+\frac{c^{2}}{a^{2}}\right)-2\left(\frac{c}{b}+\frac{b}{a}+\frac{a}{c}\right)\)
Tách và nhóm các hạng tử để tạo thành các hằng đẳng thức đáng nhớ dạng \((x-y)^2\):
\(H=\left(\frac{a^{2}}{b^{2}}-2\cdot \frac{a}{b}\cdot \frac{b}{c}+\frac{b^{2}}{c^{2}}\right)+\left(\frac{b^{2}}{c^{2}}-2\cdot \frac{b}{c}\cdot \frac{c}{a}+\frac{c^{2}}{a^{2}}\right)+\left(\frac{c^{2}}{a^{2}}-2\cdot \frac{c}{a}\cdot \frac{a}{b}+\frac{a^{2}}{b^{2}}\right)\)
(Lưu ý: \(-2\cdot\frac{a}{b}\cdot\frac{b}{c} = -2\frac{a}{c}\); \(-2\cdot\frac{b}{c}\cdot\frac{c}{a} = -2\frac{b}{a}\); \(-2\cdot\frac{c}{a}\cdot\frac{a}{b} = -2\frac{c}{b}\))
Thu gọn các nhóm thành bình phương của một hiệu:
\(H=\left(\frac{a}{b}-\frac{b}{c}\right)^{2}+\left(\frac{b}{c}-\frac{c}{a}\right)^{2}+\left(\frac{c}{a}-\frac{a}{b}\right)^{2}\)
Vì bình phương của mọi số đều không âm, ta có:
• \(\left(\frac{a}{b} - \frac{b}{c}\right)^2 \geq 0\)
• \(\left(\frac{b}{c} - \frac{c}{a}\right)^2 \geq 0\)
• \(\left(\frac{c}{a} - \frac{a}{b}\right)^2 \geq 0\)
Suy ra \(H \geq 0\) (luôn đúng với mọi \(a, b, c \neq 0\)).
Kết luận
Vì hiệu hai vế luôn lớn hơn hoặc bằng \(0\) nên bất đẳng thức ban đầu đã được chứng minh.
• Dấu "=" xảy ra khi và chỉ khi \(\frac{a}{b} = \frac{b}{c} = \frac{c}{a} \Leftrightarrow a = b = c\).
Vì \(x > \sqrt{2}\) và \(y > \sqrt{2}\) nên \(x > 0\) và \(y > 0\), suy ra \(x + y > 0\). Nhân cả hai vế của bất đẳng thức cần chứng minh với \((x + y) > 0\), ta được bất đẳng thức tương đương: \((x+y)(x^{4}-x^{3}y+x^{2}y^{2}-xy^{3}+y^{4})>(x^{2}+y^{2})(x+y)\) \(\Leftrightarrow x^{5}+y^{5}>(x^{2}+y^{2})(x+y)\quad (1)\) Ta đi chứng minh bất đẳng thức \((1)\) luôn đúng: 1. Vế trái của (1): Từ giả thiết \(x > \sqrt{2} \Rightarrow x^2 > 2\). Vì \(x > 0 \Rightarrow x^3 > 0\), nhân cả hai vế với \(x^{3}\) ta được: \(x^{5}>2x^{3}\) Tương tự với \(y > \sqrt{2}\), ta cũng có: \(y^{5}>2y^{3}\) Cộng vế với vế hai bất đẳng thức trên, ta suy ra: \(x^{5}+y^{5}>2(x^{3}+y^{3})\quad (2)\)1. Vế phải của (1): Biến đổi biểu thức \(2(x^3 + y^3)\) bằng cách sử dụng hằng đẳng thức: \(2(x^{3}+y^{3})=2(x+y)(x^{2}-xy+y^{2})\) \(=(x+y)(2x^{2}-2xy+2y^{2})\) \(=(x+y)[(x^{2}-2xy+y^{2})+(x^{2}+y^{2})]\) \(=(x+y)[(x-y)^{2}+(x^{2}+y^{2})]\) \(=(x-y)^{2}(x+y)+(x^{2}+y^{2})(x+y)\)Vì \((x - y)^2 \ge 0\) và \(x + y > 0\) nên \((x - y)^2(x + y) \ge 0\). Do đó: \(2(x^{3}+y^{3})\ge (x^{2}+y^{2})(x+y)\quad (3)\) Từ \((2)\) và \((3)\), ta bắc cầu suy ra: \(x^{5}+y^{5}>2(x^{3}+y^{3})\ge (x^{2}+y^{2})(x+y)\) \(\Rightarrow x^{5}+y^{5}>(x^{2}+y^{2})(x+y)\) Bất đẳng thức \((1)\) được chứng minh đúng. Suy ra bất đẳng thức ban đầu cũng đúng (đpcm).
Xét hiệu giữa vế trái và vế phải của bất đẳng thức: \(A=\left(1+\frac{1}{x}\right)\left(1+\frac{1}{y}\right)-9\) Quy đồng và biến đổi biểu thức \(A\): \(A=\left(\frac{x+1}{x}\right)\left(\frac{y+1}{y}\right)-9\) \(A=\frac{(x+1)(y+1)-9xy}{xy}\) \(A=\frac{xy+x+y+1-9xy}{xy}\) \(A=\frac{(x+y)+1-8xy}{xy}\) Theo giả thiết, ta có \(x + y = 1\). Thay \(x + y = 1\) vào biểu thức trên, ta được: \(A=\frac{1+1-8xy}{xy}=\frac{2-8xy}{xy}=\frac{2(1-4xy)}{xy}\) Tiếp tục thay số \(1\) ở tử số bằng \((x+y)^2\) (vì \(x+y=1 \implies (x+y)^2 = 1\)): \(A=\frac{2\left[(x+y)^{2}-4xy\right]}{xy}\) \(A=\frac{2(x^{2}+2xy+y^{2}-4xy)}{xy}\) \(A=\frac{2(x^{2}-2xy+y^{2})}{xy}\) \(A=\frac{2(x-y)^{2}}{xy}\) Vì \(x, y\) là hai số thực dương nên: • \(xy > 0\) • \((x-y)^2 \geq 0\) với mọi \(x, y\) Suy ra: \(A=\frac{2(x-y)^{2}}{xy}\ge 0\) Do \(A \geq 0\) nên ta có: \(\left(1+\frac{1}{x}\right)\left(1+\frac{1}{y}\right)-9\ge 0\implies \left(1+\frac{1}{x}\right)\left(1+\frac{1}{y}\right)\ge 9\quad (\text{đpcm})\) Dấu đẳng thức xảy ra khi và chỉ khi: \(x-y=0\iff x=y\) Kết hợp với điều kiện \(x + y = 1\), ta tìm được: \(x=y=\frac{1}{2}\)
ta đặt \(t = \left(\right. x - 1 \left.\right) \left(\right. x - 4 \left.\right) = x^{2} - 5 x + 4\) thì
\(\left(\right. x - 2 \left.\right) \left(\right. x - 3 \left.\right) = x^{2} - 5 x + 6 = t + 2\)
từ đó \(\left(\right. x - 1 \left.\right) \left(\right. x - 2 \left.\right) \left(\right. x - 3 \left.\right) \left(\right. x - 4 \left.\right) + 1\)
\(= t \left(\right. t + 2 \left.\right) + 1 = t^{2} + 2 t + 1 = \left(\right. t + 1 \left.\right)^{2} \geq 0\)
Đẳng thức chỉ xảy ra khi \(t = - 1\)
hay \(x^{2} - 5 x + 4 = - 1\)
\(x^{2} - 5 x + 5 = 0\)
\(x = \frac{5 \pm \sqrt{5}}{2}\).
Vế trái bất đẳng thức cần chứng minh là \(x^{6} \left(\right. x - 1 \left.\right)^{2} + 3 \left(\right. x^{4} - \frac{1}{2} \left.\right)^{2} + \left(\right. x - \frac{1}{2} \left.\right)^{2}\).
Từ đó suy ra đpcm.
Giả thiết đã cho tương đương với \(\frac{1}{a} + \frac{1}{b} + \frac{1}{c} + \frac{1}{a b} + \frac{1}{b c} + \frac{1}{c a} = 6\). (1)
Ta có \(\left(\right. \frac{1}{a} - 1 \left.\right)^{2} \geq 0\)
\(\frac{1}{a^{2}} + 1 \geq \frac{2}{a}\) nên
\(\frac{1}{a^{2}} + \frac{1}{b^{2}} + \frac{1}{c^{2}} \geq 2 \left(\right. \frac{1}{a} + \frac{1}{b} + \frac{1}{c} \left.\right) - 3\) (2)
Lại có \(\frac{1}{a^{2}} + \frac{1}{b^{2}} \geq \frac{2}{a b}\) nên
\(2 \left(\right. \frac{1}{a^{2}} + \frac{1}{b^{2}} + \frac{1}{c^{2}} \left.\right) \geq 2 \left(\right. \frac{1}{a b} + \frac{1}{b c} + \frac{1}{c a} \left.\right)\) (3)
Cộng (2) và (3) theo vế và sử dụng (1) ta có
\(3 \left(\right. \frac{1}{a^{2}} + \frac{1}{b^{2}} + \frac{1}{c^{2}} \left.\right) \geq 2 \left(\right. \frac{1}{a b} + \frac{1}{b c} + \frac{1}{c a} + \frac{1}{a} + \frac{1}{b} + \frac{1}{c} \left.\right) - 3 = 2.6 - 3 = 9\)
Suy ra \(\frac{1}{a^{2}} + \frac{1}{b^{2}} + \frac{1}{c^{2}} \geq 3\).
Ta có \(x^{2} + y^{2} + x y - 3 x - 3 y + 3\)
\(= \left(\right. x - 1 \left.\right)^{2} + \left(\right. y - 1 \left.\right)^{2} + x y + 1 - x - y\)
\(= \left(\right. x - 1 \left.\right)^{2} + \left(\right. y - 1 \left.\right)^{2} + \left(\right. x - 1 \left.\right) \left(\right. y - 1 \left.\right) \geq 0\)
(do \(a^{2} + a b + b^{2} = \frac{1}{4} \left(\right. 4 a^{2} + 4 a b + 4 b^{2} \left.\right) = \frac{1}{4} \left(\right. 2 a + b \left.\right)^{2} + \frac{3}{4} b^{2} \geq 0\))
Ta có \(\sqrt{a^{2} - a b + b^{2}} = \sqrt{\frac{1}{4} \left(\right. a + b \left.\right)^{2} + \frac{3}{4} \left(\right. a - b \left.\right)^{2}} \&\text{nbsp}; \geq \frac{1}{2} \left(\right. a + b \left.\right)\).
Đẳng thức xảy ra khi và chỉ khi \(a = b\).
Trương tự \(\sqrt{b^{2} - b c + c^{2}} \geq \frac{1}{2} \left(\right. b + c \left.\right)\) và \(\sqrt{c^{2} - c a + c a} \geq \frac{1}{2} \left(\right. c + a \left.\right)\).
Từ đó \(\sqrt{a^{2} - a b + b^{2}} + \sqrt{b^{2} - b c + c^{2}} + \sqrt{c^{2} - c a + a^{2}} \geq \frac{1}{2} \left(\right. a + b + b + c + c + a \left.\right)\)
\(= \left(\right. a + b + c \left.\right) = 3\)
Vậy \(\sqrt{a^{2} - a b + b^{2}} + \sqrt{b^{2} - b c + c^{2}} + \sqrt{c^{2} - c a + a^{2}} \geq 3\).
Đẳng thức xảy ra khi và chỉ khi \(a = b = c = \frac{a + b + c}{3} = 1\).
1) Có \(a^{2} - a b + b^{2} = \frac{1}{4} \left(\right. 4 a^{2} - 4 a b + 4 b^{2} \left.\right) = \frac{1}{4} \left(\right. 2 a - b \left.\right)^{2} + \frac{3}{4} b^{2} \geq 0\).
Đẳng thức xảy ra khi và chỉ khi \(\left{\right. & b = 0 \\ & 2 a - b = 0\)
hay \(a = b = 0\).
2) Có \(a^{2} - a b + b^{2} = \frac{1}{4} \left(\right. 4 a^{2} - 4 a b + 4 b^{2} \left.\right)\)
\(= \frac{1}{4} \left(\right. a + b \left.\right)^{2} + \frac{3}{4} \left(\right. a - b \left.\right)^{2} \geq \frac{1}{4} \left(\right. a + b \left.\right)^{2}\)
Đẳng thức xảy ra khi và chỉ khi \(a = b\).