Câu 1

Đoạn văn đáp ứng được các yêu cầu sau:

a. Yêu cầu chung (0,5 điểm): Xác định đúng vấn đề nghị luận; bảo đảm yêu cầu về hình thức, ngôn ngữ, dung lượng và sử dụng bằng chứng.

− Xác định đúng vấn đề nghị luận: Nhân vật Trinh trong văn bản "Món quà sinh nhật".

− Bảo đảm yêu cầu về dung lượng đoạn văn: Khoảng 200 chữ.

− Sử dụng bằng chứng: Từ văn bản "Món quà sinh nhật".

b. Yêu cầu cụ thể (1,5 điểm): Cần triển khai đoạn văn theo trình tự hợp lí và sử dụng đúng các kĩ năng nghị luận. Cần bảo đảm các yêu cầu sau:

b1. Viết được mở đoạn và kết đoạn cho đoạn văn:

− Mở đoạn: Trong văn bản "Món quà sinh nhật", nhân vật Trinh để lại ấn tượng đẹp bởi tâm hồn trong sáng, giàu tình yêu thương và sự quan tâm chân thành dành cho bạn bè.

− Kết đoạn: Khẳng định lại vấn đề: Trinh là biểu tượng ngời sáng của một người bạn tri kỉ: Giản dị, hiền lành, chu đáo và biết trao đi yêu thương bằng cả tấm lòng chân thành không toan tính.

b2. Phân tích nhân vật Trinh:

– Ý 1) Nét đẹp mộc mạc, hiền hậu và khiêm nhường:

+ Ngoại hình và cử chỉ:

++ Xuất hiện với nụ cười tươi tắn bước vào sân giữa lúc bạn đang ngóng đợi.

++ Cử chỉ nhỏ nhẹ, bẽn lẽn: "cười không ra tiếng, lắc lắc đầu hất lọn tóc nặng ra sau".

+ Thái độ khiêm nhường, luôn nghĩ cho cảm xúc của bạn:

++ Giọng nói nhỏ nhẹ như nhận lỗi về mình ("Xe sáng nay anh Toàn đi sớm") dù bản thân không hề có lỗi hay cố ý đến muộn.

++ Không hề kể lể nỗi vất vả, chỉ lặng lẽ mỉm cười gật đầu khi bạn nhận ra mình đã đi bộ.

++ Thái độ nâng niu, cẩn trọng khi mở chiếc lẫy mây nhỏ, chậm rãi lấy ra từng món quà đơn sơ.

– Ý 2) Sự chân thành, nhiệt tình và hi sinh thầm lặng cho bạn bè:

+ Do xe đạp bị anh trai lấy đi từ sáng sớm, Trinh đã kiên trì đi bộ ròng rã suốt năm, sáu cây số từ Quảng Bá xuống nhà Trang giữa trưa.

+ Sự chậm trễ của Trinh không phải vì lơ là hay vô tâm, mà bắt nguồn từ một chặng đường dài đầy mồ hôi và sự cố gắng không ngừng nghỉ để kịp có mặt trong ngày vui của bạn.

– Ý 3) Tấm lòng tận tâm, tinh tế và một "âm mưu" yêu thương":

+ Món quà độc đáo, kết tinh từ thiên nhiên và sự thấu hiểu:

++ Món quà của Trinh là mấy bông hoa hồng vàng trang nhã và một cành ổi găng còn nguyên lá, lúc lỉu năm, sáu quả to, láng bóng.

++ Đây là giống ổi ngon nhất vườn ở góc ao mà hai đứa từng cùng nhau ngắm hoa từ mấy tháng trước.

+ Sự kiên nhẫn và dụng tâm đáng khâm phục của một tâm hồn trẻ thơ:

++ Trinh đã ấp ủ một "âm mưu" bí mật suốt từ thời điểm hoa ổi mới nở trắng muốt, cố tình giấu kín để tạo bất ngờ trọn vẹn nhất cho Trang.

++ Trinh không quản ngày đêm, kiên trì săn sóc, để mắt và bảo vệ chùm quả qua từng giai đoạn: Từ nụ hoa nhỏ xíu dần nở hoa và kết quả là chùm quả chín vàng tươi thơm mát.

Câu 2 (4,0 điểm)

Bài văn đáp ứng được các yêu cầu sau:

a. Yêu cầu chung (0,5 điểm): Xác định đúng vấn đề nghị luận; bảo đảm yêu cầu về ngôn ngữ, đúng phương thức biểu đạt.

− Xác định đúng vấn đề nghị luận: Hiện tượng một số học sinh chế giễu bạn bè có hoàn cảnh khó khăn hoặc khác biệt với mình.

− Bảo đảm yêu cầu về dung lượng bài văn: Khoảng 400 chữ.

− Sử dụng bằng chứng: Từ thực tế đời sống và trải nghiệm cá nhân.

b. Yêu cầu cụ thể (3,5 điểm): Cần triển khai bài viết theo bố cục hợp lí và sử dụng đúng các kĩ năng nghị luận. Cần bảo đảm các yêu cầu sau:

b1. Viết được mở bài và kết bài cho bài văn nghị luận:

− Mở bài: Giới thiệu được vấn đề nghị luận.

+ Dẫn dắt: Trong cuộc sống, bên cạnh tình cảm gia đình, tình bạn là một tình cảm quý giá, góp phần làm cho cuộc sống của mỗi người trở nên ý nghĩa hơn.

+ Nêu vấn đề nghị luận: Tình bạn chân thành không chỉ mang lại niềm vui mà còn giúp con người vượt qua khó khăn, hoàn thiện bản thân và trưởng thành hơn.

− Kết bài: Khẳng định lại vấn đề: Tình bạn chân thành có ý nghĩa quan trọng đối với đời sống tinh thần và sự trưởng thành của mỗi người.

b2. Bàn luận vấn đề nghị luận:

− Ý 1) Giải thích vấn đề:

+ Tình bạn chân thành là mối quan hệ được xây dựng trên sự yêu mến, tin tưởng, tôn trọng, thấu hiểu và quan tâm lẫn nhau.

+ Tình bạn chân thành không dựa trên lợi ích cá nhân, sự giả tạo hay những giá trị vật chất mà xuất phát từ tình cảm thực sự giữa con người với con người.

− Ý 2) Ý nghĩa của tình bạn chân thành trong cuộc sống:

+ Mang lại niềm vui và sự an ủi về tinh thần:

++ Bạn bè là những người cùng ta chia sẻ niềm vui, nỗi buồn, những tâm sự và trải nghiệm trong cuộc sống.

++ Khi gặp khó khăn, thất bại hoặc cảm thấy cô đơn, sự động viên của bạn bè giúp ta có thêm niềm tin, nghị lực để vượt qua.

+ Giúp con người phát triển và dần hoàn thiện bản thân:

++ Một người bạn tốt sẵn sàng góp ý chân thành, giúp ta nhận ra khuyết điểm và sửa chữa sai lầm.

++ Bạn bè có thể cùng nhau học tập, chia sẻ kinh nghiệm, khuyến khích nhau cố gắng và phát huy điểm mạnh.

+ Góp phần xây dựng những mối quan hệ tốt đẹp trong xã hội:

++ Tình bạn chân thành nuôi dưỡng lòng nhân ái, tinh thần đoàn kết và sự sẻ chia giữa con người.

++ Những người biết trân trọng tình bạn thường có ý thức xây dựng các mối quan hệ lành mạnh, góp phần tạo nên một cộng đồng gắn bó, yêu thương.

− Ý 3) Bàn luận mở rộng:

+ Cần phân biệt tình bạn chân thành với những mối quan hệ giả tạo, chỉ được duy trì vì lợi ích cá nhân hoặc sự vụ lợi.

+ Tình bạn muốn bền lâu cần được xây dựng từ cả hai phía, dựa trên sự tin tưởng, tôn trọng, bình đẳng và biết tha thứ.

+ Phê phán những người lợi dụng, phản bội, nói xấu hoặc chế giễu bạn bè khi họ gặp khó khăn.

− Ý 4) Bài học nhận thức và hành động:

+ Nhận thức được tình bạn chân thành là tình cảm quý giá cần được trân trọng và gìn giữ.

+ Biết lắng nghe, chia sẻ, giúp đỡ bạn bè bằng những hành động thiết thực; không ích kỉ, vụ lợi hay lợi dụng tình bạn.